તિરુપતિ મંદિરના પ્રસાદમાં ભેળસેળનો મુદ્દો દેશભરમાં જોર પકડી રહ્યો છે. આ મામલો સામે આવ્યા બાદ ભક્તોમાં ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે અને રાજકીય નિવેદનો પણ આવી રહ્યા છે. વાસ્તવમાં, આંધ્રપ્રદેશના મુખ્યમંત્રી એન ચંદ્રબાબુ નાયડુએ દાવો કર્યો હતો કે પ્રતિષ્ઠિત શ્રી વેંકટેશ્વર મંદિરમાં ‘પ્રસાદમ’ તરીકે ચઢાવવામાં આવતા લાડુ તૈયાર કરવા માટે મુખ્ય ઘટકોનો ઉપયોગ પશુ ચરબી અને માછલીનું તેલ છે.
તેમણે આરોપ લગાવ્યો હતો કે જ્યારે તેમના પુરોગામી જગન મોહન રેડ્ડી મુખ્યપ્રધાન હતા ત્યારે ‘પ્રસાદમ’ બનાવવા માટે ઘીની જગ્યાએ પ્રાણીઓની ચરબીનો ઉપયોગ કરવામાં આવતો હતો. નાયડુની પાર્ટી ટીડીપીએ તેના દાવાને સમર્થન આપવા માટે એનડીડીબી સીએએલએફ (સેન્ટર ફોર એનાલિસિસ એન્ડ સ્ટડીઝ ઇન લાઇવસ્ટોક એન્ડ ફૂડ) નામની લેબોરેટરીનો રિપોર્ટ રજૂ કર્યો અને લાડુમાં બીફ ટાલો, લાર્ડ, ફિશ ઓઈલ અને પામ ઓઈલનો ઉપયોગ થયો હોવાનું બતાવ્યું.
ઉલ્લેખનીય છે કે એનિમલ ટેલો એટલે પ્રાણીમાં રહેલી ચરબી. જ્યારે ચરબીયુક્ત એટલે પ્રાણીની ચરબી.
બીફ ટોલો શું છે?
ગોમાંસના ફેટી પેશીને દૂર કરીને, તેને ઉકાળીને અને સ્પષ્ટ કરીને ટેલો બનાવવામાં આવે છે. બીફ ટેલોનો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે ઊંચા તાપમાને રાંધવા માટે થાય છે જેમ કે ડીપ ફ્રાઈંગ અને રોસ્ટિંગ. તેનો ઉપયોગ સાબુ, મીણબત્તીઓ અને સીઝનીંગ કાસ્ટ આયર્ન વાસણોના ઉત્પાદનમાં પણ થાય છે.
બીફ ટેલો મુખ્યત્વે સંતૃપ્ત વસાથી બનેલું હોય છે. જેવા કે માખણ અને નાળિયેર તેલ જેવા અન્ય ઠોસ રસોઈ બનાવનારા વસા હોય છે. તે રૂમ ટેમ્પરેચર પર નરમ માખણ જેવું જ છે. તરલ વસા(લીક્વીડ ફેટ) જેવા કે ઓલિવ તેલ, મગફળીનું તેલ અને કેનોલા તેલ મુખ્યત્વે અસંતૃપ્ત વસા (અનસૈચુરેટેડ ફેટ) છે.
લાર્ડ શું હોય છે?
શાકભાજીના તેલનો ઉપયોગ હવે મોટાભાગના રસોડામાં ચરબીની જગ્યાએ થાય છે, જે એક સમયે બેકિંગમાં આવશ્યક ઘટક હતું. લાર્ડ એ અર્ધ ઘન સફેદ ચરબીનું ઉત્પાદન છે જે ડુક્કરના ફેટી પેશીને રેન્ડર કરીને મેળવવામાં આવે છે. ડુક્કરનું માંસ ખાનારા સમુદાયોમાં તે મુખ્ય ખોરાક રહ્યો છે. એકવાર પકવવા માટે જરૂરી હતું, તે હવે મોટાભાગના રસોડામાં વનસ્પતિ તેલ દ્વારા બદલવામાં આવ્યું છે.
નોન-વેજ કેટેગરીમાં બંને ઘટકો માનવ વપરાશ માટે યોગ્ય માનવામાં આવે છે પરંતુ ‘પ્રસાદમ’ બનાવવા માટે તેમના ઉપયોગથી વિવાદ થયો છે. લાડુના અન્ય મુખ્ય ઘટકોમાં ચણાનો લોટ, ખાંડ, ખાંડના નાના ટુકડા, કાજુ, એલચી, કપૂર અને કિસમિસનો સમાવેશ થાય છે.
માછલીનું તેલ શું છે?
માછલીનું તેલ માછલીના પેશીઓમાંથી કાઢવામાં આવે છે. ઓમેગા 3, ફેટી એસિડ્સ સહિત ઘણા પોષક તત્વોને કારણે તેનો ઉપયોગ થાય છે. હૃદયને સ્વસ્થ રાખવા માટે આ તેલનો ઉપયોગ કરનારાઓની સંખ્યા ઘણી વધારે છે. પરંતુ લાડુમાં તેનો ઉપયોગ આશ્ચર્યજનક છે.
તિરુપતિ મંદિરમાં કેવી રીતે બને છે લાડુ?
લાડુ એક ખાસ વર્ગ દ્વારા ખાસ રસોડામાં તૈયાર કરવામાં આવે છે જે સદીઓથી આ કામ કરી રહ્યા છે. આ મંદિર 300 થી વધુ વર્ષોથી ભક્તોને પ્રસાદ તરીકે લાડુ પ્રદાન કરે છે. કેટલાક અહેવાલો કહે છે કે દરરોજ લગભગ 400-500 કિલો ઘી, 750 કિલો કાજુ, 500 કિલો કિસમિસ અને 200 કિલો એલચીનો ઉપયોગ લાડુ બનાવવા માટે થાય છે.
